0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Dünya genelindeki verilere göre kadınlar, erkeklere kıyasla ortalama yaklaşık 5 yıl daha uzun yaşıyor. Bilim insanları bu farkın nedenlerini tam olarak açıklayabilmiş değil ancak hem biyolojik hem de sosyal birçok unsurun yaşam süresini etkilediği düşünülüyor.

Uzmanlara göre kadınların daha uzun yaşamasında yaşam tarzı alışkanlıkları önemli rol oynuyor. Erkeklerin sigara, alkol tüketimi ve riskli davranışlara daha yatkın olması erken ölümleri artıran temel faktörler arasında gösteriliyor. Ayrıca erkeklerin sağlık kontrollerine gitme oranının daha düşük olduğu belirtiliyor.

Oxford Nüfus Yaşlanması Enstitüsü Direktörü Prof. Sarah Harper, kadınların hemen her ülkede erkeklerden daha uzun yaşadığını ancak bu farkın ülkeden ülkeye değişiklik gösterdiğini ifade ediyor. Örneğin Rusya ve Vietnam gibi ülkelerde kadınlarla erkekler arasındaki yaşam süresi farkı yaklaşık 10 yıla kadar çıkabiliyor.

Araştırmalar, erkeklerin trafik kazaları, şiddet olayları, cinayet ve intihar gibi nedenlerle daha yüksek ölüm oranlarına sahip olduğunu ortaya koyuyor. Uzmanlar, toplumsal erkeklik algısının risk alma davranışlarını artırabileceğine dikkat çekiyor.

Bilim insanlarına göre yaşam süresi farkının arkasındaki nedenlerden biri de hormonlar olabilir. Özellikle kadınlarda bulunan östrojen hormonunun bağışıklık sistemi, kalp sağlığı, kemik yapısı ve hücre koruması üzerinde olumlu etkiler yarattığı belirtiliyor. Östrojenin aynı zamanda yaşlanmayı hızlandıran serbest radikallere karşı antioksidan görevi gördüğü ifade ediliyor.

Erkeklerde baskın hormon olan testosteronun ise daha riskli davranışlarla ilişkilendirildiği belirtiliyor. Bazı araştırmalar, testosteron seviyesinin yaşam süresi üzerinde olumsuz etkileri olabileceğini öne sürüyor.

Uzmanlar ayrıca genetik yapının da önemli rol oynadığı görüşünde. Memelilerde dişilerin iki X kromozomuna sahip olması, genetik açıdan bazı avantajlar sağlayabiliyor. Bilim insanları, bir X kromozomundaki olası hasarın diğer X kromozomu tarafından telafi edilebildiğini belirtiyor. Erkeklerde ise yalnızca tek X kromozomu bulunması nedeniyle bazı genetik risklerin daha etkili olabileceği ifade ediliyor.

Araştırmalar yalnızca insanlarla sınırlı değil. Aslanlar, koyunlar, orkalar ve fareler gibi birçok memeli türünde de dişilerin erkeklerden daha uzun yaşadığı gözlemleniyor. Ancak kuş türlerinde genellikle tam tersi bir durum görülüyor ve erkeklerin daha uzun yaşadığı belirtiliyor.

Bilim insanları, evrimsel süreçlerin de bu fark üzerinde etkili olduğunu düşünüyor. Özellikle erkeklerin rekabetçi özellikler geliştirmek için enerji harcamasının uzun yaşam üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceği değerlendiriliyor. Buna karşılık dişilerin yavrularını yetiştirebilmesi için daha uzun yaşamaya yönelik biyolojik avantajlar geliştirmiş olabileceği ifade ediliyor.

Öte yandan uzmanlar, kadınların daha uzun yaşamasının her zaman daha sağlıklı yaşamak anlamına gelmediğini vurguluyor. Kadınların yaşamları boyunca depresyon, baş ağrısı ve kas-iskelet sistemi rahatsızlıkları gibi ölümcül olmayan sağlık sorunlarıyla daha sık karşılaştığı belirtiliyor.

Uzmanlara göre biyoloji önemli olsa da yaşam süresini belirleyen tek unsur değil. Sağlıklı beslenme, düzenli egzersiz, kaliteli uyku ve stres yönetimi gibi yaşam alışkanlıklarının hem kadınlar hem erkekler için daha uzun ve kaliteli yaşam açısından kritik öneme sahip olduğu ifade ediliyor.