15 Nisan 2026 Çarşamba
News
Yaklaşık altı aylık yoğun bir saha çalışmasının ardından Seydişehir için geliştirilen kırsal kalkınma modeli artık uygulama aşamasına geçti. Bu yalnızca bir proje değil; Türkiye’de uzun süredir eksikliği hissedilen yerel temelli kalkınma anlayışına somut bir yanıt niteliği taşıyor.
TECRÜBEDEN SÜZÜLEN BİR MODEL
Kırsal kalkınma Türkiye’de uzun yıllardır konuşulan, ancak çoğu zaman sahaya yeterince yansımayan bir alan olmuştur. Politikalar çoğu zaman merkezi düzeyde tasarlanmış, yerelin dinamikleri ikinci planda kalmıştır.
Seydişehir’de ortaya koyduğumuz model; sahadan beslenen, yerel aktörlerin katılımıyla şekillenen bir yaklaşıma dayanmaktadır. Bu süreçte akademik bilgi ile saha tecrübesi birlikte değerlendirilmiş, paydaş görüşleri merkeze alınmıştır.
Bu çalışmanın en önemli yönlerinden biri, saha ile teorik bilginin iç içe geçmiş olmasıdır. Bu bütünleşik yapı, modelin yalnızca teorik değil, uygulanabilir ve sürdürülebilir olmasını mümkün kılmaktadır.
KIRSAL KALKINMA NEDEN KRİTİK?
Bugün kırsal alanların sorunu yalnızca üretim değildir. Gelir düşüklüğü, genç nüfusun göçü ve zayıf üretim organizasyonu kırsalı kırılgan hale getirmektedir.
Türkiye’de kırsal dönüşüm kendiliğinden işlemez; bunu taşıyacak bir iç dinamik henüz oluşmamıştır.
Oysa dünyada işleyen modeller bulunmaktadır. Türkiye’de ise kırsal kalkınma uzun yıllardır neoklasik, piyasa temelli ve yerel dinamikleri ihmal eden bir çerçevede yürütülmektedir. Bu yaklaşımın sürdürülmesi önemli bir politika hatasıdır.
Daha çarpıcı olan tablo ise şudur: Türkiye tarımda güçlü bir ülkedir; ancak ne üretici memnundur ne de tüketici. Gıda güvenliği sorunları, kırsal nüfusun yaşlanması ve gençlerin göçü, sorunun geleceğe taşındığını göstermektedir.
Bu nedenle yeni modeller artık bir tercih değil, zorunluluktur.
SONUÇ YERİNE: YENİ BİR YOL MÜMKÜN
Seydişehir’de başlatılan bu süreç, yerelden başlayan ama ulusal ölçekte karşılık bulabilecek bir kalkınma anlayışının ilk adımıdır.
Bu modelin en önemli yönü, masa başında değil sahada; teoride değil uygulamada şekillenmiş olmasıdır.
Bugün ihtiyaç duyduğumuz şey tam olarak budur:
Yereli anlayan, veriye dayanan ve uygulanabilir modeller.
Türkiye’de bu tip modeller artık bir arayış değil, bir zorunluluk haline gelmiştir.
Yaklaşık 60 yıldır kırsal kalkınmada tekrar eden hataların artık geride bırakılması gerekmektedir.
Türkiye’nin ihtiyacı olan şey;
ayakları yere basan, pratikte uygulanabilir ve teoriyle iç içe yeni kalkınma modelleridir.
Bu çalışma, bu arayışa bir katkı sunmakta ve aynı zamanda sahada test edilme imkânı bulmaktadır.
Bu sürecin hayata geçirilmesine imkân sağlayan Seydişehir Belediye Başkanı Hasan Ustaoğlu’na ve Tarım Hizmetleri Müdürü Vasfi Pelit’e ayrıca teşekkür ediyorum.
Prof. Dr. Erkan Aktaş
